排bài歌ca⿰粦武răn棋cờ泊bạc

All you who style yourselves heroes and virtuous ladies, give up tài bàn and the character riddles (đố chữ). I dread tổ tôm and xóc đĩa; now, in the name of reform, people vie to enjoy ít xì instead. [AI]

Này những ai tự xưng anh hùng, thục nữ, hãy bỏ tài bàn và đố chữ đi thôi. Tổ tôm, xóc đĩa thì đã sợ rồi; nay lại nhân danh cải lương mà đua nhau vui thú với ít xì. [AI]

These are the days of the contest for rank and riches: whoever is quick-handed and shrewd will rise, whoever is slow or sleeps in will find someone has snatched it first and nothing is left. [AI]

Nay đang buổi tranh đua danh vị: ai lanh tay khéo tính thì nên việc, ai chậm chân hay ngủ quên ắt bị người khác phỗng tay trên, chẳng còn gì. [AI]

I do not blame the foolish, powdered and rouged women; I blame the gentlemen in their gowns, bearded and browed, widely read in books and poems, men who “investigate things and extend knowledge”, men of great talent. [AI]

Chẳng trách những kẻ phấn son ngu dại, chỉ trách những bậc râu mày áo giải, cũng là người đọc rộng sách thơ, cũng là người cách vật trí tri, tài lớn. [AI]

How can you, afraid that life runs so fast (the first line is doubtful in the original), give up every enterprise and not even look at it? What wisdom have the young ones and the juniors? How could you lay the burden on them, who know neither high nor low? [AI]

Sao nỡ sợ cuộc đời vội vã đến thế (câu đầu trong nguyên văn còn ngờ), bỏ cả việc mở mang mà chẳng ngó ngàng? Lũ trẻ đàn em thì khôn gì, sao nỡ gieo gánh nặng lên chúng, chúng biết chi sang hèn? [AI]

Where would they find the skill to compete in cleverness? So they fret, alone, on a road of ten thousand miles of toil, and the farther I go, the less I see you following. [AI]

Tài đâu mà đủ tranh đua khôn khéo, nên đành láu đáu một mình; đường dài muôn dặm nhọc nhằn, càng đi càng chẳng thấy anh theo. [AI]

If you are busy going in and out from morning to night, minding the children and the worship at the temple, or still held up by affairs at home, and have not found time to plan and gain momentum, you give it up. [AI]

Nếu anh bận ra vào sớm tối, trông đàn con, lễ bái nhà thờ, hay anh còn lỡ việc nhà, tính toán chưa kịp nên đà thì lại thôi. [AI]

Even if you give up, you must still think of it: we foolish younger ones can hardly see prosperity and strength, and wait for someone to point out the way and lead us. There lies the village of trade, there the village of a hundred crafts. [AI]

Dù anh thôi cũng phải nghĩ: lũ em ngu khó thấy cảnh thịnh cường, đợi người chỉ nẻo đưa đường: kìa thôn thương mại, nọ làng trăm nghề. [AI]

Then I too would gladly walk until my knees ached, and thank you for showing the way so that we might succeed. Who would have thought you would leave me to myself, and not care to say a word whether I do well or badly? [AI]

Thì em cũng vui lòng đi mỏi gối, cảm ơn anh chỉ lối mới nên. Ai ngờ anh bỏ mặc em, nên hư hay dở chẳng thèm nói gì. [AI]

You men stay stubbornly drunk on gambling, carrying cards and lifting the bowl all year round: hundreds lost at tài bàn, five or eight thousand lost at ít xì (the original has năm and tám the other way round). [AI]

Các anh cứ say lì cờ bạc, quanh năm chỉ giắt bài, mở bát; tài bàn thua đến hàng trăm, ít xì thua đến năm tám ngàn (nguyên văn đảo năm và tám). [AI]

Losing too much breeds many evils, and the law counts for nothing. Those with power bully the common people, those without it recklessly cheat one another for money. [AI]

Thua quá thì sinh lắm tệ, pháp luật kia chẳng kể vào đâu. Kẻ có quyền thì ép dân đen, kẻ không quyền thì liều lĩnh lừa nhau lấy tiền. [AI]

Outside, he looks as handsome as an immortal; sitting at the table, he looks like a demon. When he wins he laughs cheerfully, shaking his leg and smoking like a clay idol. [AI]

Lúc ở ngoài thì đẹp đẽ như tiên, lúc ngồi vào bàn thì mặt như ma. Được thì vui vẻ cười xoà, rung chân hút thuốc như phỗng. [AI]

The one who has lost heavily seethes with anger inside; his face is dark (the second line is unclear in the original); scratching his ears, his neck tilted, his head drooping, he mutters curses that are hard to make out. [AI]

Kẻ thua nặng thì trong lòng tức giận, mặt hằm hằm (câu hai trong nguyên văn chưa rõ); gãi tai, nghiêng cổ, ủ rũ cúi đầu, trong miệng lẩm bẩm rủa khó nghe. [AI]

When they first sit down they are cheerful and close; once they have lost deeply they become fierce and ruthless. No regard for rank: fathers and sons, friends, all spy on one another. [AI]

Mới ngồi vào thì hả hê thân thiết, lúc thua sâu thì ráo riết tận tình. Chẳng kể kẻ trọng người khinh, cha con bạn hữu cũng rình nhau. [AI]

No manners, no head or tail to anything; they talk wildly and spare nothing. The cards are their own flesh and blood: touch them and they pick a quarrel at once over any trifle. [AI]

Chẳng phép tắc đuôi đầu gì cả, cứ nói năng loạn xạ chẳng kiêng. Quân bài là khúc ruột liền, động vào là cà tỏi cà riềng ngay. [AI]

Wives and children inside reach out to bet along; masters and servants outside crowd in to deal. If it were only for fun on the spring days, there is a time for work and a time to play, what of that? [AI]

Vợ con ở trong thò tay đánh ké, thầy tớ ở ngoài chen chúc chia bài. Thà rằng ngày xuân đua vui, khi làm cũng có khi chơi, kể gì. [AI]

But gambling all through the months and years, sometimes at home, sometimes when friends invite you out, and on top of it xóc đĩa and ít xì; they call one another to go and play (one word in the last line is unclear), and the crowds gather. [AI]

Nhưng cờ bạc suốt năm tháng, khi ở nhà, khi bạn rủ đi, lại thêm xóc đĩa, ít xì; rủ nhau đi chơi (một chữ ở câu cuối chưa rõ), thì kéo đến đông. [AI]

This song of wives advising their husbands has said it: buy it and see how the world and men's hearts are. And there is more, for things happen suddenly: if the mandarin catches you, prison and punishment, how wretched! [AI]

Bài ca vợ khuyên chồng đã nói, mua mà xem thế thái nhân tình. Lại còn có việc thình lình: quan bắt được thì tù tội, thảm thay! [AI]

And there are fools, utterly stupid, who hand their money to the Chinese (khách) who takes it for nothing; above all the rosy-cheeked women, who know the names of the character riddles by heart. [AI]

Lại còn kẻ dại, quá ngốc, đem tiền cho thằng khách ăn không; nhất là các bạn má hồng, nhớ tên đố chữ thuộc lòng chang chang. [AI]

Every day they sit and chatter nonsense verses, calling their fellows, idly trading poetic phrases; work at home is neglected. “Good fortune is sure to come,” they chant (this phrase is unclear), and then lose all their money. [AI]

Ngày nào cũng ngồi bàn thơ nhảm, gọi đồng bọn, rỗi rãi tán tiếng thơ; ở nhà công việc bỏ bê. “Phước tông tất đắc” (câu này chưa rõ), rồi thua hết tiền. [AI]

If they have jewels, they stake all their treasures at once (this line is uncertain); even if they lose and are reduced to eating gruel, they accept it. The young drift into adultery, the old into scheming and wrongdoing. [AI]

Có hoa hột liền đem cả vạn bửu ra đặt (câu này chưa chắc); thua đến ăn cháo cũng đành. Trẻ thì sinh thói ngoại tình, già thì sinh thói tính quanh xử xằng. [AI]

Debts drive them apart, some to the south, some to the north; fields and land are gone, then house and home. It shames us women: husband and children are no longer anyone to rely on, and parents no one to lean on. [AI]

Công nợ xui kẻ nam người bắc, hết ruộng nương lại mất cửa nhà. Làm xấu mặt bọn đàn bà: chồng con mất chỗ cậy, mẹ cha mất chỗ nhờ. [AI]

All you tender young women, slender as willows, must compete in wit and skill in this age: study, trade, set your hands to work, so as to brighten your name and the country's. [AI]

Này những khách đào thơ liễu yếu, phải đua khôn tranh khéo đời nay: học hành, buôn bán, ra tay, làm sao rỡ mặt cùng nước non. [AI]

So that parents, husband and children can rely on us, and we take our place among those who enjoy glory; the house prospers and grows happier, with many people, great wealth, and a name that shines with praise. [AI]

Để cha mẹ chồng con được cậy, chen chân vào cuộc vinh hoa của người đời; cửa nhà hưng thịnh thêm vui, lắm người nhiều của, tiếng khen rạng đời. [AI]

Better than being besotted with money and gambling, winning nothing, losing the family's property and earning a bad name on top: a whole life of powder, rouge and a flower-fair face wasted. [AI]

Hơn là mê tiền cờ bạc, không được ăn mà mất của nhà, lại thêm mang tiếng xấu xa: uổng công son phấn mặt hoa một đời. [AI]

How much better to spend the free hours of the day joining forces with our husbands to strive for wealth and standing, so that with luck our affairs flourish and we stand shoulder to shoulder with the rich and honoured, opening up every trade. [AI]

Sao cho bằng ngày trời thong thả, hiệp sức cùng chồng đua mở giàu sang, may ra công việc thịnh cường, chen vai phú quý, mở mang mọi nghề. [AI]

The people of the country will be grateful and revere us; who would not praise our virtue and talent? We shall do deeds that tilt the earth and the sky, and everyone will praise those who have served. [AI]

Người trong nước cũng sẽ ân đội; ai lại không khen đức khen tài? Làm nên việc nghiêng trời lệch đất, ai ai cũng khen người có công. [AI]

Whether girls or boys, we all live between heaven and earth; we women must show a new face, first bringing honour to ourselves and our houses, so that all of womankind shares in the fragrance. [AI]

Dù gái hay trai cũng đều ở trong trời đất; bọn quần thoa phải làm cho khác mặt, trước là vinh hiển cho mình và cửa nhà, sao cho cả bọn đàn bà thơm lây. [AI]